भारतीय फार्मास्युटिकल इंडस्ट्रीने गेल्या काही दशकांत झपाट्याने प्रगती केली आहे. आज ही इंडस्ट्री जागतिक फार्मास्युटिकल मार्केटमध्ये महत्त्वाची भूमिका बजावत आहे।
1960 च्या दशकात, भारत सरकारने 1970 च्या पेटंट कायद्यानंतर भारतीय कंपन्यांना औषधनिर्मितीत प्रोत्साहन दिले. आज भारत हा संपूर्ण जगातील सर्वात मोठा जेनेरिक औषध पुरवठादार आहे।
भारतीय फार्मा सेक्टर पुढील पाच वर्षांत तीन पट होऊन 55 बिलियन डॉलरपर्यंत वाढेल असा अंदाज आहे. सध्या देशांतर्गत मार्केट 15 बिलियन डॉलरचे आहे आणि ते दरवर्षी 10% दराने वाढत आहे।
ब्रँडेड जेनेरिक्स हे या मार्केटचे मुख्य चालक आहेत. ग्राहक खर्च वाढल्याने आणि हेल्थकेअरची पोहोच देशभर वाढल्याने, हे मार्केट आणखी वाढेल।
परंतु या फायद्यांबरोबरच काही खास आव्हानंही आहेत. ही इंडस्ट्री बरीच fragmented आहे, उत्पादनांच्या संख्या कमी होत आहे आणि नियमांमध्ये सातत्याने बदल होत आहेत. अशा परिस्थितीत नव्या कंपनीसाठी बाजारात स्वतःचं स्थान निर्माण करणं हे केवळ नाविन्य आणि वेगळ्या दृष्टीकोनातूनच शक्य आहे।
फार्मा क्षेत्रातील अनुभवी उद्योजक प्रशांत कुमार पाठक यांचा दृष्टिकोन होता की अशी फार्मा कंपनी उभी करायची जी देशात हेल्थकेअर सर्वांपर्यंत पोहोचवेल आणि ते ही किफायतशीर दरात, नवकल्पनांच्या जोरावर।
या व्हिजनला वास्तवात आणण्यासाठी त्यांनी भारतातील स्ट्रॉन्ग स्वदेशी मॅन्युफॅक्चरिंग क्षमतेचा उपयोग केला आणि अमेरिका, स्वित्झर्लंड व युरोपमधील इनोवेटर कंपन्यांबरोबर आंतरराष्ट्रीय भागीदारी करून उच्च दर्जाची औषधे भारतीय मार्केटमध्ये आणली. याच अंतर्गत 2013 मध्ये त्यांनी डेलक्योर लाइफसायंसेस लिमिटेड (डीएलएल) ची स्थापना केली।
ही फुल-स्केल फार्मास्युटिकल कंपनी भारतात व आंतरराष्ट्रीय पातळीवर निवडक स्पेशालिटी क्षेत्रांत एक विशिष्ट मूल्याधारित वैशिष्ट्यांसह प्रतिष्ठित व अग्रगण्य कंपनी बनण्याच्या व्हिजनसह कार्यरत आहे।
प्रशांत कुमार पाठक, डेलक्योर लाइफसायंसेस लिमिटेडचे सीईओ व एमडी, यांना फार्मास्युटिकल इंडस्ट्रीमध्ये 30+ वर्षांचा अनुभव आहे – सेल्स अँड मार्केटिंग, आंतरराष्ट्रीय व्यापार, पुरवठा साखळी व्यवस्थापन व ऑपरेशन्स यामध्ये। स्वतःची कंपनी सुरू करण्यापूर्वी त्यांनी आरपीजी लाइफसायंसेसमध्ये चीफ एग्झिक्युटिव – ग्लोबल फॉर्म्युलेशन्स आणि डॉ. रेड्डीज़ लॅबोरेटरीमध्ये सीनियर डायरेक्टर – सेल्स अँड मार्केटिंग म्हणून काम केले आहे।
प्रशांत कुमार पाठक यांच्याकडे एकात्मिक व्यवसाय मूल्य साखळीचा व्यापक अनुभव आहे, तसेच ते उभरत्या बाजारपेठेतील संधी उघडण्यात कुशल आहेत. त्यांनी एपीएसी, सेंट्रल आणि लॅटिन अमेरिकन देशांमध्ये तसेच आफ्रिकेमध्ये व्यवसाय शाखा चालवले आहेत. त्यांच्या व्यावसायिक कारकिर्दीत त्यांनी अनेक इन-लायसेंसिंग प्रकल्प हाताळले आणि भारतात नवीन उत्पादने आणली. देश व अमेरिकेतील प्रतिष्ठित संस्था यांच्याशी सहकार्य करण्यास ते महत्वाचे योगदान दिले आहेत.
पाठक एक आवडती वाचक असून त्यांना शास्त्रीय संगीतात रस आहे. ते विज्ञान पदवीधर आहेत, तसेच आयबीसी सिंगापूरकडून एसएफई आणि एसएफए प्रशिक्षण घेतले आहे आणि एएससीआय, हैदराबाद येथून सेल्स व मार्केटिंग व्यवस्थापन शिकले आहे. त्यांचा आवाज राष्ट्रीय व आंतरराष्ट्रीय स्तरावरील कार्यक्रमांमध्ये वारंवार ऐकू येतो.
सध्या त्यांच्या कंपनी डेलक्योरमध्ये भारतभरात 500 हून अधिक कर्मचारी कार्यरत आहेत, जे त्यांच्या लक्ष्यित ग्राहकांपर्यंत पोहोचण्याचा प्रयत्न करत आहेत. कंपनीकडे 79 ब्रँड्स आहेत, जे वाढत्या रुग्ण गरजा प्रभावीपणे पूर्ण करतात.
कंपनीच्या संस्कृतीबाबत ते म्हणाले, “डेलक्योर लाइफसाइंसेजमध्ये, आम्ही आनंदाच्या उद्दिष्टाला प्रोत्साहन देण्यावर आणि कंपनी व समाजात मदतीच्या संस्कृतीला वृद्धिंगत करण्यावर विश्वास ठेवतो, आणि यासाठी आम्ही सत्यनिष्ठेच्या मूल्याला मार्गदर्शक मानतो.”
डेलक्योर लाइफसाइंसेज लिमिटेडने देशातील सर्वात मोठ्या WHO-GMP प्रमाणित फॉर्म्युलेशन निर्माता अकम्स ड्रग्स अँड फार्मास्युटिकल लिमिटेडसोबत दीर्घकालीन उत्पादन सहकार्य केले आहे. अकम्स अत्याधुनिक सुविधा व उच्च दर्जाच्या औषधांच्या सर्व डोस फॉर्म्सच्या उत्पादनासाठी सक्षम आहे. डेलक्योरच्या BU हेड विनीत रझदान यांनी द सीईओ मॅगझीनला सांगितले, “डेलक्योर लाइफसाइंसेज लिमिटेडची वैशिष्ट्यपूर्ण उत्पादने त्यांची ओळख आहेत. नवीन तंत्रज्ञानामुळे औषध वितरण सुधारले आहे आणि रुग्णांची प्रकृती सुधारली आहे.”
डेलक्योरची उत्पादने
डेलक्योरने दोन प्रमुख विशेषज्ञता क्षेत्रे – पिडियाट्रिक्स आणि ऑर्थोपेडिक्स – यामध्ये प्रवेश केला आहे, ज्याचा उद्देश ऑर्थोपेडिक, पिडियाट्रिक, श्वसन, ओटोलॉजिकल्स, पोषण आणि त्वचाविज्ञान या उपक्षेत्रातील विद्यमान अंतर भरून काढणे आहे.
त्यांच्याकडे काही अनोखी व नवप्रवर्तनात्मक प्रथमच उपलब्ध उत्पादने आहेत जसे:
पिडियाट्रिक न्यूट्रीशन्समध्ये: डी-लिक – भारतातील पहिले माईसेलाईज्ड विटामिन D3 ड्रॉप्स, जे 25 (OH) D स्तर 5 पट वाढवतात.
पिडियाट्रिक डर्मेटोलॉजीमध्ये: बब्बी – भारतातील पहिले सिंडेट ज्यात जोजोबा तेल आहे, जे बाळाच्या त्वचेतील ओलावा आणि तेल यांचे संतुलन राखते.
पिडियाट्रिक जीआयमध्ये: एसोल – भारतातील पहिले एसोमेप्राझोल सॅशे फॉर्म, जे 1 महिन्यापासून मोठ्या बाळांना सुरक्षितपणे देता येते.
ओटोलॉजिकल्समध्ये: लिडोजोन – भारतातील पहिले पाण्याच्या आधारावर कानात घालण्याचे ड्रॉप ज्यात लिडोकेन व फेनाझोन असून 5 मिनिटांत आराम देते.
अॅलर्जीमध्ये: डेलपोमॉन्ट – भारतातील पहिले मोंटेलुकास्ट सस्पेन्शन बालकांसाठी.
अपकाउंट – कारिका पपाया, टिनोस्पोरा कॉर्डिफोलिया, शेळी दूध अर्क आणि विटामिन E यांचा अद्वितीय संगम, जो डेंग्यू, मलेरिया, केमोथेरपी व थ्रॉम्बोसाइटोपेनिया प्रकरणांमध्ये जीवनसत्त्व पुनर्स्थापित करतो.
याशिवाय, डेलक्योरकडे आणखी काही इनोव्हेटिव्ह ब्रँड्स आहेत जसे UDCAment (UDCA 125 mg सस्पेन्शन), मोगा (भारताचा पहिला ऑर्गेनिक मोरिंगा ओलेइफेरा ब्रँड इम्युनिटी व रिकव्हरीसाठी), सोफेरी (मेथिलकोबालामिनसह हीमेटिनिक)।
डेलक्योरचे वेगळेपण असलेले प्रॉडक्ट्स म्हणजे: डेलपोकल, डेलपोफ्लेक्स ए, स्पाफास्ट डी इंजेक्शन, अपकाउंट, एसोल, लिडोजोन, बब्बी, डेलपोमोंट आणि मोगा.
भविष्यातील योजनांमध्ये डेलक्योर नव्या पिढीच्या डॉक्टर्सना थेट व वैयक्तिकृत संवादाच्या माध्यमातून जोडण्याचा प्रयत्न करणार आहे. कंपनी नव्या ऑटोमेटेड टेक्नोलॉजीचा स्वीकार करत आहे तसेच डॉक्टर व वैद्यकीय शैक्षणिक संस्थांबरोबर गरजेनुसार वैयक्तिकृत संशोधन भागीदारी तयार करण्यावर भर देत आहे.
द सीईओ मॅगझीन सोबत बोलताना डेलक्योरचे संस्थापक श्री. प्रशांत कुमार पाठक म्हणाले, “आम्ही अधिक भौगोलिक भाग आणि डॉक्टर्सच्या विशेष शाखा कवर करण्याचा विचार करत आहोत. सध्या डेलक्योर लाइफसाइंसेज लिमिटेड गायनेकोलॉजिकल आणि डर्मेटोलॉजी क्षेत्रात काही नवकल्पनाशील औषधांचा प्रारंभ करण्याचा विचार करत आहे. उच्च गुणवत्तेची औषधे देणे हे आमचे वचन आहे.”
“आम्ही सध्या एक असे व्यासपीठ तयार करत आहोत जेथे आमची गुणवत्ता थेट ग्राहकांना दिसू शकेल. डेलक्योरमध्ये आमचा विश्वास आहे की भविष्यात रुग्णांना फक्त दर्जेदार उत्पादनच नकोसे वाटणार नाही, तर त्यात काही अतिरिक्त मूल्यही हवे असते. याच विचाराने आम्ही एक मध्यवर्ती तंत्रज्ञान क्षेत्रातील खेळाडू बनू इच्छितो, जे उपचारांना अधिक परवडणारे, सोपे आणि जलद वितरणासाठी सक्षम करेल.”
डेलक्योर लाइफसाइंसेज लिमिटेडने फक्त 3 वर्षांत फार्मा क्षेत्रात आपली स्वतंत्र ओळख निर्माण केली आहे. सध्या उद्योग क्षेत्र मोठ्या बदलाच्या टप्प्यावर आहे, आणि पारंपरिक बिझनेस मॉडेल्सचे भविष्यात महत्त्व मर्यादित राहील, अशा वेळी डेलक्योर आपल्या अनोख्या फायद्यांसह फार्मा उद्योगात पुढच्या लाटेचे नेतृत्व करण्यासाठी सज्ज आहे.
